CorelDraw 3 inleiding

Bij het boek dat ik ooit maakte over CorelDraw 3 schreef ik de volgende inleiding over bitmaps, vectoren, paden en de Bézier-kromme. Het zijn eigenlijk nog steeds de belangrijkste onderdelen van tekenpakketten. Wellicht heb je er wat aan. De besproken onderdelen zijn nog steeds de basis van CorelDraw, maar ook van bijvoorbeeld Adobe Illustrator.

Inleiding

Tien jaar geleden deed ik met tien andere enthousiaste fotoamateurs een workshop bij de Zwitserse fotograaf Claude Montana. We moesten een fotorolletje in ons toestel doen en werden de straat opgestuurd. De opdracht luidde: “Schiet je rolletje vol met opnamen van de stad, maar vanuit de losse hand”. Door de zoeker kijken, licht meten en scherp stellen was verboden. We moesten onze eigen ogen gebruiken, de camera vanaf borsthoogte richten op het onderwerp en afdrukken. De resultaten waren absurd.

Het ging Montana echter niet om de resultaten. Volgens hem lieten te veel fotografen zich overheersen door de techniek. Door al die belichtingsformules, scherpte-diepteverhoudingen en andere technische problemen was de eigenaar slaaf geworden van zijn toestel. Met de schijnbaar onzinnige opdracht van Montana werd het fototoestel weer gereedschap voor het vastleggen van een onderwerp.

CorelDraw 3

Veel gebruikers zullen dan ook eerder de muis ter hand hebben genomen dan de handleiding. Binnen de kortst mogelijke tijd heb je met enkele eenvoudige handelingen pagina’s vol indrukwekkende vorm- en lettereffecten. Toch is het zinvol iets te weten over de opzet van CorelDRAW. Als je meer weet over de manier waarop CorelDRAW 3 werkt zul je met nog meer plezier tekenen èn alle, of in ieder geval meer, mogelijkheden van het programma gaan benutten. Je bent geen slaaf meer van de effecten, maar meester over een uniek tekengereedschap.

Objecten en vectoren

Tekenprogramma’s zijn te onderscheiden in twee soorten. De meest vertrouwde, oudste soort zijn de bitmap-programma’s. Een tekening is daarbij opgebouwd uit talrijke kleine puntjes (bits).

CorelDRAW behoort tot de tweede soort, de objectgeoriënteerde programma’s. Een tekening bestaat bij zo’n programma uit verschillende objecten waarvan de plaats wordt vastgelegd door vectornotatie. Wanneer een programma het paginapunt linksonder als referentiepunt beschouwt en als (0,0) noteert, kan het bijvoorbeeld een vierhoek vastleggen met vier vectoren. Een van de hoeken kan dan liggen op vector (4,5) (4 eenheden naar rechts en 5 omhoog) ten opzichte van het referentiepunt. De andere hoeken kunnen bijvoorbeeld liggen op (9,2), (6,3) en (2,8) van het referentiepunt.

Een pad

Het vastleggen van vier vectoren zegt niet zo veel. Je zou er een vierhoek mee kunnen vormen, maar ook twee losse lijnen of twee elkaar rakende driehoeken. Vanaf elk punt zijn verschillende verbindingspaden mogelijk.
Een pad is de basistekeneenheid in CorelDRAW. In het programma heeft een pad een aantal vaste eigenschappen, waarbij het in principe niet uitmaakt of het pad deel gaat uitmaken van een lijn of een letter.

Dat je een pad of combinatie van paden (CorelDRAW spreekt in dat geval van tracé) uiteindelijk gaat herkennen als vierkant, cirkel, lijn of letter is dus niet belangrijk.

CorelDRAW 3 noemt een pad, of tracé (een combinatie van een of meer paden), die een zelfstandig onderdeel van een tekening vormt, een voorwerp (object). Van elk voorwerp legt het programma alle noodzakelijke gegevens vast, zoals uit welke paden het is opgebouwd, de vectorpunten van elk pad, de omtrekkleur en de vulkleur. Deze vier gegevens vormen tevens de belangrijkste eigenschappen van een pad.

Door begrip van het padconcept laat je je niet meer zo snel afleiden door de vormen (vierkant, cirkel, kromme lijn) en de ideeën die je daarover wellicht hebt gekregen door andere programma’s. Wanneer je bekend bent met de eigenschappen van een pad weet je dat je alle manipulaties kunt uitvoeren, of je nu bezig bent met een vierkant, een lijn of een letter.
CorelDRAW maakt onderscheid tussen open en gesloten tracés. Bij een gesloten tracé komt het begin en eind van een pad (dichte cirkel) of combinatie van paden bij elkaar. Voor een gesloten tracé kun je daarom een vulkleur opgegeven.
Bij een open tracé komen het begin en eind van een pad (een rechte lijn) of combinatie van paden niet bij elkaar. Bij een open tracé kun je daardoor een specifiek uiteinde opgeven, zoals een pijlpunt of ronding.

Om alle padmanipulaties te kunnen uitvoeren is meestal een tussenstap nodig. CorelDRAW biedt namelijk eerst enkele specifieke mogelijkheden, afhankelijk van welke van de vier beschikbare tekengereedschappen (potlood, rechthoek, ellips en tekst) je hebt gekozen.

Wanneer je bijvoorbeeld tekst maakt, zal CorelDRAW in eerste instantie ook de teksteigenschappen noteren, zoals bijvoorbeeld het gekozen lettertype, de lettergrootte en de weergave (vet, cursief). Je kunt dan enkele specifieke tekstmanipulaties uitvoeren zoals `tekst op tracé zetten’ en tekenspatiëring. Wanneer je echter de functie `naar krommen omzetten’ kiest, zet CorelDRAW het tekstvoorwerp om naar een voorwerp met alleen padeigenschappen. Alle padmanipulaties zijn dan beschikbaar, maar de speciale tekstmanipulaties en -eigenschappen zijn vanaf dat moment onherstelbaar verwijderd (wanneer je je direct bedenkt kun je de actie natuurlijk nog wel `herstellen’).

Het voordeel van de vectornotatie en het padconcept zal duidelijk zijn. Wanneer je een voorwerp selecteert, komt er een rechthoekig manipulatiekader omheen met acht blokjes. Wanneer je één van die blokjes oppakt en verplaatst, verander je de grootte van een voorwerp. Het enige dat CorelDRAW bij zo’n verplaatsing doet, is de oude vectorwaarde vervangen voor een nieuwe. Het programma is niet geïnteresseerd in vorm, grootte en plaats. Ook wanneer je een andere vulkleur kiest, verander je slechts een waarde in de gegevenslijst die CorelDRAW over de voorwerpen van een tekening bewaart. Bij het openen van een bestand, het inlezen van een tekening, werkt CorelDRAW eenvoudig de gegevenslijst van de tekening af.

Enkele alinea’s hierboven staat dat de vorm (lijn, cirkel enzovoort) niet belangrijk is voor CorelDRAW 3. Het is dat natuurlijk wèl voor de tekenpraktijk, want het pad is zelf een onzichtbare grootheid. Een cirkel die bijvoorbeeld zo wordt bewerkt dat we de vorm herkennen als een taartgrafiek waaruit een taartpunt is weggenomen, heeft nog steeds hetzelfde pad. Enkele door CorelDRAW voor dat pad genoteerde gegevens zijn echter veranderd. Een taartpunt wegnemen is namelijk een specifieke manipulatie van het gereedschap Ellipsen. Pas als je het voorwerp `naar krommen omzet’ wordt het ene pad van de cirkel omgezet naar een tracé van meerdere paden. Het voorwerp ziet er op de tekening nog hetzelfde uit, maar CorelDRAW gaat er nu anders mee om.

Combineren en groeperen

Het is zinvol hier direct even stil te staan bij de functies Groeperen en Combineren. Veel CorelDRAW-gebruikers gebruiken deze functies door elkaar, maar het verschil in de praktijk is aanzienlijk. Met de functie Groeperen voeg je twee of meer paden samen tot één voorwerp. Ook paden van meerdere voorwerpen kunnen daarbij tot één voorwerp worden verbonden. CorelDRAW onthoudt de voorwerpgegevens van de afzonderlijke voorwerpen, waardoor je een combinatie eventueel ook weer kunt Ongroeperen. Bij Combineren worden voorwerpen echter automatisch omgezet naar krommen. De specifieke (vorm)eigenschappen van rechthoek, ellips en tekst gaan dus verloren. Met andere woorden: de eerdergenoemde speciale tekstmanipulaties en -eigenschappen zijn niet meer mogelijk, want CorelDRAW herkent de letters niet meer als tekst.

Bij het combineren van meerdere voorwerpen neemt de combinatie de omtrek- en vulkleur aan van het onderste voorwerp. Met Groeperen verzamel je meerdere voorwerpen zonder dat zij eigenschappen van elkaar overnemen. Door voorwerpen in een groep te plaatsen kun je ze als een groep bewerken en bijvoorbeeld in één actie de vulkleur voor alle gegroepeerde voorwerpen instellen of de grootte van het geheel veranderen.

De Bézier-kromme

Tot nu toe leek het er wellicht op dat een padverbinding een rechte lijn is tussen twee punten. In de praktijk is de belangrijkste padverbinding echter, zeker voor het vormgeven van complexe illustraties, de zogenaamde Bézier-kromme. Hoewel het onjuist is, zou je er bij het werken met CorelDRAW voor het gemak vanuit kunnen gaan dat alle padverbindingen krommen zijn. De rechte lijn kun je dan gewoon beschouwen als een bijzonder soort kromme, waarvoor CorelDRAW een apart tekengereedschap heeft.

Inzicht in krommen maakt het tekenen in CorelDRAW 3 een stuk eenvoudiger èn sneller. Dat CorelDRAW vier basistekenvormen onderscheidt in specifieke gereedschappen is voor eenvoudige tekeningen en voor het opzetten van complexe tekeningen gemakkelijk. In de praktijk zul je vooral met de krommen moeten werken.

Een kromme heeft twee knooppunten die te vergelijken zijn met de vectorpunten van een pad. Elk knooppunt heeft besturingspunten die het knooppunt definiëren en de vorm van de kromme mede bepalen. Je kunt de vorm van een kromme eindeloos veranderen door het knooppunt te bewerken. Om een knooppunt te bewerken klik je met het gereedschap Vorm op het knooppunt. Je kunt ook meerdere knooppunten selecteren. Na selectie kun je:
– knooppunten of besturingspunten verplaatsen
– knooppunten verwijderen
– een knooppunt toevoegen tussen twee knooppunten
– twee eindknooppunten samenvoegen tot een knooppunt
– een knooppunt breken in twee eindknooppunten
– een bepaald soort knooppunt omzetten naar een andere soort

CorelDRAW 3 onderscheidt drie verschillende knooppunten: effen, hoekige en symmetrische. Voor een segment maakt CorelDRAW ook onderscheid tussen een kromme en een lijn. Hierboven werd opgemerkt dat je een lijn als een een soort kromme kunt beschouwen. Een lijn is namelijk niet meer dan een kromme waarbij de besturingspunten van de twee knooppunten op één lijn liggen met de beide knooppunten van het segment. Een segment is de padverbinding tussen een geselecteerd knooppunt en het eerstvolgende tegen de klokrichting op het tracé gelegen knooppunt.

Etc.

Print deze pagina
Bovenstaand bericht is geschreven op 9 april 2012 door in de categorie 2012, Algemeen

Vorige en volgende berichten

« Ouder: Nieuwer: »

Een willekeurig bericht

Ik schrijf op deze site over allerlei onderwerpen. Soms is het heel persoonlijk, soms vooral informatief of beschouwend. Hieronder een willekeurig bericht uit ruim 2000 berichten.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*

code